10.6°C
1023.8 hPa
Życie Warszawy
Reklama

Depresja i skłonności samobójcze. Jak Warszawa wspiera zdrowie psychiczne młodzieży?

Publikacja: 01.03.2026 14:40

Dla urzędu miasta zapewnienie bezpieczeństwa dzieci i  młodzieży, również w wymiarze wsparcia psychi

Dla urzędu miasta zapewnienie bezpieczeństwa dzieci i  młodzieży, również w wymiarze wsparcia psychicznego, jest jednym z najważniejszych zadań oświatowych.

Foto: Adobe Stock

Na pomoc psychologiczną w szkołach i placówkach oświatowych w 2025 roku m.st. Warszawa przeznaczyło ponad 357 mln zł. W roku 2026 wydatki na ten cel zostały zaplanowane jeszcze większe i wyniosą 372 mln zł.

Jak napisała wiceprezydent Renata Kaznowska w odpowiedzi na interpelację radnego Damiana Kowalczyka, dla urzędu miasta zapewnienie bezpieczeństwa dzieci i  młodzieży, również w wymiarze wsparcia psychicznego, jest jednym z najważniejszych zadań oświatowych. W tym celu podejmowane są liczne i różnorodne działania mające na celu pomoc i  wsparcie dzieciom i młodzieży zanim dojdzie do próby samobójczej czy samobójstwa.

Pomoc jest zapewniana przez sieć 28 warszawskich poradni psychologiczno-pedagogicznych. Oferowane formy wsparcia to m. in. warsztaty wzmacniające odporność psychiczną oraz radzenie sobie ze stresem dla uczniów i uczennic z  warszawskich szkół podstawowych i ponadpodstawowych.

Organizowane są, aby pomóc młodym osobom, który doświadczyły w swoim życiu kryzysu psychicznego przed nawrotami problemów, odbywają się m.in. warsztaty socjoterapeutyczne dla dzieci i młodzieży oraz zajęcia dotyczące kryzysów psychicznych czy trening kontroli złości dla dzieci. Przygotowywane są również warsztaty dla rodziców i  opiekunów, których dzieci zmagają się z kryzysami psychicznymi.

Pomoc psychologiczno-pedagogiczna udzielana jest uczniowi poprzez rozpoznawanie i zaspokajanie jego indywidualnych potrzeb rozwojowych i edukacyjnych wynikających w szczególności: z  niepełnosprawności, niedostosowania społecznego, z zagrożenia niedostosowaniem społecznym, ze szczególnych uzdolnień, ze specyficznych trudności w uczeniu się, z zaburzeń komunikacji językowej, z  choroby przewlekłej, z sytuacji kryzysowych lub traumatycznych, z niepowodzeń edukacyjnych, z  zaniedbań środowiskowych, trudności adaptacyjnych (różnice kulturowe, kształcenie za granicą).

Reklama
Reklama

Uczniowie z trudnościami korzystają ze wsparcia w 24 poradniach psychologiczno-pedagogicznych o zasięgu dzielnicowym oraz w 4 specjalistycznych poradniach psychologiczno-pedagogicznych o zasięgu ogólnowarszawskim.

Poradnie psychologiczno-pedagogiczne w Warszawie

W poradniach zatrudnieni są specjaliści: psycholodzy (diagności, psychoterapeuci – indywidualni i rodzinni oraz trenerzy umiejętności psychologicznych), pedagodzy (diagności, specjaliści terapii pedagogicznej), terapeuci integracji sensorycznej, logopedzi oraz pedagodzy specjalni, którzy świadczą pomoc dzieciom i młodzieży.

Diagnozują ich poziom rozwoju, możliwości i potrzeby, pomagają w efektywnym uczeniu się, rozwijają umiejętności skutecznego rozwiązywania konfliktów i problemów. Wspierają też rodziców i nauczycieli w działaniach wychowawczych i edukacyjnych. Wszystkie poradnie psychologiczno-pedagogiczne na terenie całego miasta świadczą bieżącą pomoc w sytuacjach kryzysowych.

W części poradni psychologiczno-pedagogicznych pracują interwenci kryzysowi, po ukończonych studiach/kursach z tego zakresu, w tym interwencji kryzysowej wobec osób zagrożonych samobójstwem. Specjaliści z poradni w ramach ścisłej współpracy ze szkołami podejmują działania z  zakresu profilaktyki, także na rzecz zapobiegania zachowaniom ryzykownym, samobójstwom oraz w  miarę potrzeb podejmują interwencje kryzysowe w szkołach.

„Na uwagę zasługuje praca terapeutyczna z uczniem i jego rodziną prowadzona w 4 specjalistycznych poradniach psychologiczno–pedagogicznych będących w nadzorze Biura Edukacji” – napisała wiceprezydent Kaznowska.

Reklama
Reklama

W Poradni Specjalistycznej Młodzieżowy Ośrodek Profilaktyki i Psychoterapii „MOP” opieką psychologiczno-pedagogiczną objęta jest młodzież po próbach samobójczych, z  zaburzeniami zachowania (ADHD), psychozami, zaburzeniami łaknienia (anoreksja, bulimia), zaburzeniami osobowości, zaburzeniami adaptacji, depresją, schizofrenią.

Stosowane są różne formy pomocy jak:

  • psychoterapia indywidualna dla młodzieży,
  • terapia grupowa,
  • terapia rodzin,
  • grupy wsparcia dla rodziców,
  • superwizje dla nauczycieli, pedagogów i psychologów szkolnych;

Specjalistycznej Poradni Profilaktyczno-Terapeutycznej dla Młodzieży ze Środowisk Zagrożonych Alkoholizmem „OPTA” – udzielającej pomocy psychologiczno-pedagogicznej dzieciom i ich rodzinom, w której prowadzone są grupy socjoterapeutyczne i psychoterapeutyczne, grupy edukacyjno-rozwojowe, warsztaty, psychoterapia indywidualne warsztaty dla rodziców, szkolenia, superwizje dla nauczycieli;

Specjalistyczna Poradnia Psychologiczno-Pedagogiczna „Uniwersytet dla Rodziców”, specjalizuje się w pomocy dorosłym – rodzicom, opiekunom, nauczycielom i wychowawcom dzieci do 18 roku życia z terenu m.st. Warszawy.

Poradnia oferuje:

Reklama
Reklama
  • konsultacje;
  • wsparcie;
  • terapię indywidualną i par;
  • warsztaty edukacyjne;
  • grupy wsparcia;
  • szkolenia.

Pomoc uzyskują dorośli którzy napotykają problemy wychowawcze i edukacyjnymi dzieci. W poradni działa grupa wsparcia dla rodziców dzieci z ADHD i zespołem Aspergera.

Specjalistyczna Poradnia Psychologiczno-Pedagogiczna „TOP” świadczy różnorodne formy pomocy psychologicznej, pedagogicznej, logopedycznej dzieciom i młodzieży z dysfunkcjami rozwojowymi, ze szczególnym uwzględnieniem wad wzroku, słuchu i zaburzeń mowy oraz ich rodzinom, opiekunom i nauczycielom.

Od wielu lat w Specjalistycznej Poradni Psychologiczno-Pedagogicznej „TOP” działa Młodzieżowy Telefon Zaufania. Psycholodzy pełnią stały dyżur telefoniczny we wtorki, środy i piątki oraz monitorują skrzynkę e-mail [email protected].

Reklama
Reklama

„Od 17 lat miasto co roku przeznacza dodatkowe środki finansowe na poszerzanie i uzupełnianie działalności poradni, odpowiednio do najaktualniejszych potrzeb klientów oraz w ramach podejmowania działań innowacyjnych - granty. W ostatnich edycjach grantów za priorytetowe uznano działania w  zakresie profilaktyki zdrowia psychicznego dzieci i młodzieży. Dofinansowano działania warszawskich poradni na łączną kwotę: rok 2023 – ponad 600 tys. zł, rok 2022 – ponad 300 tys. zł, rok 2024 – 100 tys. zł, rok - 2025 r. - 200 tys. Aktualnie trwa nabór wniosków w ramach 18 edycji grantów. Jednym z  priorytetów jest budowanie odporności psychicznej dzieci i młodzieży” – relacjonuje wiceprezydent.

Młodzieżowe ośrodki socjoterapii

Warszawa prowadzi 7 młodzieżowych ośrodków socjoterapii dla dzieci i młodzieży z orzeczeniem o  potrzebie kształcenia specjalnego zagrożonej niedostosowaniem społecznym, doświadczonej niepowodzeniami szkolnymi. Często są to uczniowie ze stwierdzonymi zaburzeniami lękowymi i  depresyjnymi.

Misją tych placówek jest pomoc w przezwyciężeniu trudności i wyzwań, które napotyka młodzież, poprzez wsparcie socjoterapeutyczne i terapeutyczne, przygotowujące ich do dorosłego życia.

Jednostką miejską wyspecjalizowaną w podejmowaniu interwencji, a także udzielającej wsparcia psychologicznego w sytuacjach kryzysów emocjonalnych i zagrożeń życia jest Warszawski Ośrodek Interwencji Kryzysowej, który prowadzi interwencje kryzysowe i krótkoterminową pomoc psychologiczną dla dzieci, młodzieży oraz ich rodzin, warsztaty psychoedukacyjne i grupy wsparcia, wzmacniające kompetencje emocjonalne; wsparcie i szkolenia dla kadry pracującej w instytucjonalnej pieczy zastępczej, współpracę z miejskim Zespołem ds. Interwencji Kryzysowej przy szkołach w sytuacjach samobójstw lub prób samobójczych oraz całodobowy telefon interwencyjny dla dorosłych mieszkańców Warszawy w kryzysie suicydalnym (511 200 200), dostępny również dostępny dla osób niepełnoletnich w sytuacji zgłoszenia kryzysu.

Działania WOIK stanowią element miejskiego systemu wsparcia psychologicznego i prewencji zachowań suicydalnych wśród dzieci i młodzieży.

Reklama
Reklama

Od 2009 roku przy Biurze Edukacji działa Zespół ds. interwencji kryzysowej. Tworzą go psycholodzy i pedagodzy, którzy zostali przygotowani do szybkiego i skutecznego uruchamiania procedur kryzysowych oraz niezwłocznego i skutecznego działania w sytuacji kryzysowej, w tym również w  przypadku próby samobójczej czy samobójstwa ucznia. Interwent pomaga w tworzeniu i realizacji planu działania, wzmacnia wychowawczą rolę nauczycieli, podejmuje pracę z osobami zaangażowanymi w kryzys. Interwenci udzielają specjalistycznej pomocy psychologicznej całej społeczności szkolnej w  sytuacjach kryzysowych mających miejsce w szkołach m. in. po nagłych wypadkach, próbach samobójczych.

Urząd miasta korzysta też ze wsparcia organizacji pozarządowych, których programy są uzupełnieniem ważnych działań miasta w sferze edukacji, oświaty i wychowania. Warszawa finansuje projekty, których celem jest wzmocnienie kompetencji psychospołecznych młodzieży, wzmocnienie poczucia bezpieczeństwa młodzieży w grupie rówieśniczej.

Realizowane są projekty mające na celu przekazanie wiedzy na temat współpracy, samoregulacji. Pojawiły się także projekty realizowane we współpracy z pedagogami oraz popularyzatorami bezpieczeństwa i prywatności  w sieci, badaczami wykorzystania mediów społecznościowych.

Warszawska Sieć Pomocy Dzieciom

„Istotne jest podjęcie działań rozwijających umiejętności reagowania na wszelkie przejawy przemocy, w tym przemocy rówieśniczej i cyberprzemocy oraz uczących skutecznych metod przeciwdziałania problemowi przemocy i radzenia sobie z agresją i  hejtem. Celem podejmowanych działań jest także wzmocnienie poczucia bezpieczeństwa dzieci doświadczających przemocy rówieśniczej poprzez rozwijanie ich umiejętności asertywnej obrony oraz dostarczenie wsparcia psychologicznego” – napisała wiceprezydent Kaznowska.

Reklama
Reklama

Warszawskie poradnie psychologiczno-pedagogiczne świadczące pomoc dzieciom działają w ramach Warszawskiej Sieci Pomocy Dzieciom, która udziela kompleksowej pomocy dzieciom zagrożonym wykorzystywaniem seksualnym oraz ich rodzinom. Działania sieci koncentrują się na ochronie najmłodszych i zminimalizowaniu konsekwencji, jakie niesie ze sobą doświadczenie przemocy.

W ramach sieci dzieci i ich rodziny są wspierane przez specjalistów z poradni psychologiczno-pedagogicznych, organizacji pozarządowych oraz z Centrum Neuropsychiatrii Dzieci i Młodzieży w Józefowie. Jednostką koordynującą działania jest Fundacja „Dajemy Dzieciom Siłę”.

Działalność wychowawczo-profilaktyczną szkół wspiera Warszawskie Centrum Innowacji Edukacyjno - Społecznych i Szkoleń (WCIES), organizując różne formy doskonalenia nauczycieli, pogłębiające ich wiedzę i kompetencje wychowawcze. W zróżnicowanej ofercie znajdują się kursy doskonalące, seminaria, warsztaty, konsultacje i inne formy doskonalenia nauczycieli ukierunkowane na bezpieczeństwo psychiczne i fizyczne dzieci i młodzieży. Realizowane są szkolenia w zakresie profilaktyki problemów zdrowia psychicznego dzieci i młodzieży, w tym depresji.

„W odpowiedzi na potrzeby dzieci i młodzieży w Warszawie powstają file poradni psychologiczno-pedagogicznych. W ostatnich latach powstały 4 takie miejsca i trwają prace nad utworzeniem kolejnych. Ponadto o ok. 50 etatów wzrosła liczba specjalistów zatrudnianych w  warszawskich poradniach w ostatnich 4 latach” – napisała wiceprezydent Kaznowska.

Dodała, że z inicjatywy władz Warszawy oraz w odpowiedzi na potrzeby mieszkańców już po raz trzeci od 21 do 29 marca 2026 r. zorganizowany zostanie „Tydzień Zdrowia Psychicznego”. Na terenie całego miasta odbędą się różne działania dotyczące dbałości o zdrowie psychiczne. W inicjatywę zaangażowały się jednostki systemu oświaty oraz placówki ochrony zdrowia.

Warszawski Tydzień Zdrowia Psychicznego jest okazją, by poruszyć istotne tematy związane z naszym samopoczuciem i emocjami, profilaktyką i rozpoznawaniem symptomów zaburzeń. Działania obejmą różnorodne formy wsparcia w zakresie holistycznie rozumianego zdrowia psychicznego.

W ramach WTZP w jednostkach systemy oświaty, głównie w poradniach psychologiczno-pedagogicznych odbędzie się ponad 150 różnych inicjatyw – webinarów, wykładów, spotkań, konsultacji, warsztatów i spektakli. Oferta jest skierowana dla różnych grup odbiorców: dorosłych, dzieci i młodzieży.

Miasto realizuje też m.in. Warszawski Program Ochrony Zdrowia Psychicznego na lata 2024–2030, który został przyjęty przez Radę m.st. Warszawy i jest kontynuacją wcześniejszych edycji. Program ten ma charakter strategiczno-operacyjny i obejmuje zarówno profilaktykę, promocję zdrowia psychicznego, jak i dostęp do opieki terapeutycznej i psychiatrycznej. Celem jest m.in. wdrażanie narzędzi do obserwacji i  przeciwdziałania zaburzeniom psychicznym oraz świadczenie pomocy adekwatnej do potrzeb mieszkańców, w tym dzieci i młodzieży.

Reklama
Reklama