Jak informują urzędnicy, bożodrzew gruczołkowaty (Alianthus altissima) od 2012 r. znajduje się na liście inwazyjnych gatunków obcych (IGO) stwarzających zagrożenie dla UE, rozpowszechnionych na szeroką skalę.
Wyjątkowe zdolności do regeneracji i rozprzestrzeniania
Drzewo to ze względu na silny wzrost korzeni niszczy nawierzchnie, infrastrukturę kanalizacyjną i fundamenty budynków. Bożodrzew rozmnaża się przez wysiew nasion oraz poprzez odrosty korzeniowe. Dorosłe drzewo produkuje 200-300 tys. nasion.
Roślina ta ma wyjątkowe zdolności do regeneracji i rozprzestrzeniania. Niskie temperatury i długie zimy stanowią czynnik ograniczający jego rozprzestrzenianie i wzrost młodych siewek. Ze względu na wysokie temperatury zimą w ostatnich latach można zaobserwować na terenie Warszawy znaczne rozprzestrzenienie się osobników tego gatunku.
„W związku z obserwowanym zagrożeniem regularnie usuwamy samosiewy tego gatunku, także te, które osiągnęły już znaczne rozmiary. Na usunięcie bożodrzewu nie jest wymagane zezwolenie” – informuje Zarząd Zieleni.
Czym jest bożodrzew gruczołkowaty?
Jak opisuje Instytut Dendrologii Polskiej Akademii Nauk, bożodrzew gruczołkowaty to szybko rosnące drzewo, często z odrostami korzeniowymi. Jego kora jest gładka, jasnoszara z podłużnymi, jasnymi prążkami, a pędy grube, żółtobrązowe, delikatnie omszone. Liście osiągają długość do 60 cm, a na pędach odroślowych nawet do 1 metra! Złożone są z 11-25 listków, które u nasady mają kilka tępych ząbków, każdy z gruczołkiem (stąd nazwa).
Gruczołki te po roztarciu nieprzyjemnie pachną. Liście wiosną rozwijają się późno, bo dopiero w maju, i są początkowo czerwonawe, za to jesienią pozostają długo zielone i takie opadają po pierwszych przymrozkach. Kwiatostany zielonkawobiałe, długości do 20 cm, ukazują się w czerwcu i lipcu.
Gatunek ten znajduje się w uprawie od 1751 r. i jest sadzony w całej Europie. Świeża kora ma silne właściwości bakteriobójcze i bakteriostatyczne. W Chinach stosowana jest do leczenia biegunek oraz jako środek wymiotny.
Z kolei Generalna Dyrekcja Ochrony Środowiska informuje, że do czynników sprzyjających inwazji bożodrzewu gruczołowatego w ostatnich kilkudziesięciu latach należy zaliczyć m.in. korzystne dla tego gatunku zmiany użytkowania ziemi w miastach oraz rozszerzanie zasięgów miejskich wysp ciepła, a także globalne zmiany klimatyczne.
„Drzewo to już obecnie powoduje poważne zagrożenia dla infrastruktury budowlanej i technicznej w miastach, zaś w przyszłości może negatywnie wpływać na naturalną różnorodność biologiczną oraz siedliska naturalne” – ostrzega GDOŚ.