Ikoniczne zdjęcia z lat 80. i 90. oraz przejmujący cykl „Bezsenna” bez obecności człowieka – w Starej Galerii ZPAF trwa wystawa fotografii Stanisława Cioka, jednego z najważniejszych polskich fotoreporterów.
Zapraszamy do Starej Galerii ZPAF w Warszawie na wystawę „Stanisław Ciok | FOTOGRAFIE”, prezentującą dorobek wybitnego dokumentalisty codzienności.
Reklama
Reklama
Foto: mat. pras.
Dwie opowieści o świecie
Wystawa składa się z dwóch wyraźnie kontrastujących części. Pierwsza to ikoniczne fotografie reporterskie z lat 80. XX wieku, czasu schyłku PRL-u oraz okresu transformacji ustrojowej lat 90. Zdjęcia te dokumentują codzienne życie Polaków, ich pracę, biedę, nadzieje i absurdy epoki. Mają dziś rangę wizualnych dokumentów historii.
Foto: Stanisław Ciok
Druga część ekspozycji to ostatni projekt artysty zatytułowany „Bezsenna”. Składają się na niego eseje fotograficzne, w których nie pojawia się ani jeden człowiek. To obrazy miejsc, przestrzeni i śladów obecności, pełne ciszy i napięcia. Jak zauważa Jacek Marczewski (jeden z kuratorów), zderzenie klasycznego reportażu z „Bezsennością” skłania do refleksji nad zmieniającym się językiem fotografii i sposobami opowiadania o świecie.
Reklama
Reklama
Reklama
Dialog z tradycją fotografii
Kuratorzy wystawy przywołują słowa Josefa Koudelki, który po latach fotografowania ludzi zwrócił się ku pustym przestrzeniom w cyklu „Chaos”. Podobną drogą podążył Stanisław Ciok. O ile Koudelka stworzył „Chaos”, o tyle Ciok pozostawił po sobie „Bezsenną” – osobistą, dojrzałą wypowiedź fotograficzną, w której brak ludzi staje się najmocniejszym komunikatem.
Kim był Stanisław Ciok
Stanisław Ciok (1957-2025) z wykształcenia był leśnikiem, z pasji fotografem i fotoreporterem prasowym. Debiutował w specjalistycznym piśmie branżowym, a pierwszy reportaż opublikował w tygodniku „itd.” w 1985 roku. Później współpracował z wieloma redakcjami w Polsce i za granicą, w tym z „Gazetą Wyborczą”, „Rzeczpospolitą”, „Tygodnikiem Solidarność”, „Polityką” oraz „The New York Times”.
Foto: mat. pras.
Od 1995 roku był członkiem ZPAF w Okręgu Warszawskim. Fotografował wyłącznie to, co wydarzyło się naprawdę – bez inscenizacji i ingerencji. Jak sam mówił: „Zbieram miejsca, w których spałem”. Jego zdjęcia cechuje empatia wobec bohaterów i jednocześnie ironiczny, krytyczny dystans wobec rzeczywistości.
Dokument epoki i osobista legenda
Ciok był znakomitym obserwatorem i anegdociarzem, duszą towarzystwa, choć prywatnie stronił od tłumów. Najlepiej czuł się poza miastem, szczególnie w Beskidzie Niskim, gdzie budował swój drewniany dom na wzgórzu nazwanym Pik Ciok. Jego fotografie prezentowano na licznych wystawach, trafiły do muzeów fotografii oraz do prywatnych kolekcji zagranicznych.
Wystawa w Starej Galerii ZPAF jest nie tylko przeglądem dorobku artysty, lecz także poruszającym pożegnaniem z fotografem, który potrafił sprawić, że obrazy mówiły ciszej, a jednocześnie mocniej niż słowa.
Informacje praktyczne
Ekspozycja „Stanisław Ciok | FOTOGRAFIE” będzie dostępna dla publiczności do 8 marca d2026 roku. Wystawę można oglądać przy Placu Zamkowym 8. Kuratorami są Jacek Marczewski i Jarosław Stachowicz, a organizatorem Okręg Warszawski ZPAF, przy wsparciu Polskiej Agencji Fotografów FORUM oraz magazynu internetowego DESIGNDOC.PL.
