Idea grobów nieznanych żołnierzy poległych w imię kraju powstała we Francji i stąd też zaczerpnęła ją Polska. Choć pomysł zrodził się po zakończeniu I wojny światowej, to na jego realizację trzeba było trochę poczekać. Wydarzeniem, które sprawiło, że wybrano miejsce spoczynku bezimiennego poległego, było ofiarowanie przez anonimową osobę tablicy z napisem: „Nieznanemu żołnierzowi poległemu za ojczyznę” i umieszczenie jej pod pomnikiem Józefa Poniatowskiego.
Grób Nieznanego Żołnierza. Historia
W 1925 roku zadecydowano, że Grób Nieznanego Żołnierza zostanie umiejscowiony w kolumnadzie Pałacu Saskiego. Plac przed nim był wykorzystywany do przeprowadzania najważniejszych patriotycznych uroczystości, uznano więc, że to odpowiednia lokalizacja. Następnie przystąpiono do stworzenia projektu oraz wyboru ciała, które miało spocząć w tej nietypowej mogile. Dokonano tego w 1925 roku, w listopadzie bohaterowi urządzono ponowny pochówek, a przy pomniku pierwszy raz został zapalony wieczny znicz.
Niestety Pałac Saski nie przetrwał II wojny światowej. Po upadku powstania warszawskiego Niemcy przystąpili do systematycznej dewastacji miasta, Pałac Saski wysadzili w powietrze na kilkanaście dni przed wkroczeniem do Warszawy Armii Czerwonej. Początkowo nie runęły wszystkie kolumny nad Grobem Nieznanego Żołnierza, jednak ostatecznie miejsce to zostało w całości przysypane gruzem. Do miejskiej legendy należy opowieść o honorowych żołnierzach niemieckich oszczędzających miejsce pochówku nieznanego bohatera.
Podjęto szybką decyzję o tym, by miejsce pamięci odbudować i już 8 maja 1946 roku, w pierwszą rocznicę zakończenia II wojny światowej, uroczyście odsłonięto nowy Grób Nieznanego Żołnierza.
Kiedy jest zmiana warty przy Grobie Nieznanego Żołnierza?
Od wspomnianego 1946 roku wprowadzono całodobową i całoroczną wartę przy Grobie Nieznanego Żołnierza, która jest pełniona do dzisiaj. Wartownicy dbają o to, by zachowywano się stosowanie i nie zdarzała się profanacja tego miejsca pamięci.
Zmiana warty odbywa się co godzinę, a w niedzielę o 12.00 ma uroczysty charakter. Ponadto 3 razy w roku – 3 maja, 15 sierpnia oraz 11 listopada ma miejsce uroczysta zmiana warty honorowej przy Grobie Nieznanego Żołnierza z udziałem wojsk wszystkich rodzajów. 3 maja oraz w Narodowe Święto Niepodległości w uroczystościach biorą udział również pododdziały Policji i Straży Granicznej. Obecni są także prezydent Rzeczpospolitej Polskiej, prezes Rady Ministrów, marszałkowie Sejmu i Senatu oraz goście.
Jak dojechać do Grobu Nieznanego Żołnierza? Gdzie zaparkować?
Grób Nieznanego Żołnierza znajduje się w Ogrodzie Saskim przy placu Marszałka Józefa Piłsudskiego w Warszawie. Jako że zlokalizowany jest w Śródmieściu, najłatwiej dostać się tam komunikacją miejską:
• najbliższe przystanki autobusowe – Plac Piłsudskiego 01, Zachęta 01, Zachęta 02, Królewska 08, Królewska 46;
• najbliższe przystanki tramwajowe – Królewska 06, Królewska 05.
Tuż obok Ogrodu Saskiego i Grobu Nieznanego Żołnierza przy biurowcu Metropolitan znajduje się płatny parking. Także w sąsiadujących z tym miejscem ulicach dostępna jest strefa płatnego parkowania. Szczegóły dostępne są na stronie ZDM w Warszawie.